Isı pompası ve yoğuşmalı kombi nasıl çalışır?
Havadan suya ısı pompası, soğutucu akışkan çevrimiyle dış havadaki ısıyı alır, kompresörle sıcaklığını yükseltir ve ısıtma suyuna aktarır. Verimi COP ile ifade edilir: COP, üretilen ısının harcanan elektriğe oranıdır. COP değeri 3 olan bir cihaz, o çalışma koşulunda 1 kWh elektrikle yaklaşık 3 kWh ısı üretir. Bütün ısıtma sezonuna yayılmış ortalama verim ise SCOP ile gösterilir ve karşılaştırma için daha anlamlıdır.
Yoğuşmalı kombi doğalgazı yakar ve baca gazındaki su buharını yoğuşturarak normalde bacadan atılacak gizli ısının bir kısmını geri kazanır. Bu yoğuşma, tesisattan kombiye dönen suyun yeterince soğuk olmasına bağlıdır. Dönüş suyu sıcak kaldığında kombi yine çalışır, ancak yoğuşma avantajının önemli kısmı kaybolur.
Isı pompası ile kombi arasındaki temel farklar neler?
| Kriter | Yoğuşmalı kombi | Hava kaynaklı ısı pompası |
|---|---|---|
| Enerji kaynağı | Doğalgaz | Elektrik (ısının büyük kısmı dış havadan alınır) |
| Verim göstergesi | Yakıt verimi; yoğuşma için düşük dönüş suyu sıcaklığı gerekir | COP / SCOP; düşük su sıcaklığında yükselir |
| Altyapı ihtiyacı | Doğalgaz bağlantısı ve uygun baca | Dış ünite için yer ve yeterli elektrik gücü |
| Mevcut radyatörlerle uyum | Genellikle doğrudan uyumlu | Radyatörler düşük su sıcaklığında yeterliyse uyumlu |
| Soğutma | Yapmaz | Tersinir modeller uygun iç ünitelerle soğutma yapabilir |
| Sıcak kullanım suyu | Kombi modellerinde anlık olarak | Genellikle boyler veya depo ile |
Uyum ve performans; cihaz modeline, binanın ısı kaybına ve proje hesabına göre değişir.
Tablodaki en kritik satır mevcut ısıtıcılarla uyumdur. Isı pompasının verimi, ürettiği suyun sıcaklığı yükseldikçe düşer. Yüksek su sıcaklığına göre tasarlanmış eski bir radyatör tesisatında yalnızca cihazı değiştirmek, beklenen verimi sağlamayabilir.
Isıtma maliyeti nasıl karşılaştırılır?
Doğru karşılaştırma, üretilen birim ısının maliyeti üzerinden yapılır. Isı pompası için: 1 kWh ısının maliyeti = elektrik birim fiyatı ÷ SCOP. Kombi için: 1 kWh ısının maliyeti = doğalgazın kWh başına fiyatı ÷ kombinin sezonluk verimi. Doğalgaz m³ üzerinden faturalandığı için önce gazın ısıl değeri kullanılarak kWh başına fiyata çevrilmelidir.
Bu iki sonucu yan yana koyduğunuzda elektrik ve gaz fiyatlarının birbirine oranının belirleyici olduğunu görürsünüz. Fiyatlar değiştikçe sonuç da değişebilir; bu yüzden hesabı güncel faturalarınızla ve cihazın gerçek SCOP değeriyle yapın. Cihaz ve tesisat yatırımı ise ayrıca, toplam maliyet olarak değerlendirilmelidir.
Hangi bina için hangisi daha uygun?
Isı pompası; iyi yalıtılmış, yerden ısıtma veya geniş yüzeyli radyatör gibi düşük sıcaklıkta çalışan ısıtıcılara sahip, doğalgaz bağlantısı olmayan ya da çatı GES'i ile elektriğinin bir kısmını kendisi üreten binalarda güçlü bir adaydır.
Yoğuşmalı kombi ise doğalgaz altyapısı hazır olan, yalıtımı sınırlı kalan ve radyatörleri değiştirilmeyecek binalarda pratik bir seçenek olmaya devam eder. Bazı binalarda ikisinin birlikte çalıştığı hibrit sistemler de değerlendirilir: ısı pompası ılıman günlerde yükü taşır, çok soğuk günlerde kombi devreye girer.
Karar vermeden önce neler kontrol edilmeli?
- Binanın ısı kaybı hesabı ve yalıtım durumu
- Mevcut radyatörlerin düşük su sıcaklığındaki kapasitesi
- Elektrik bağlantı gücü ve dış ünite için uygun, sese duyarlı olmayan bir yer
- Doğalgaz altyapısının varlığı ve baca durumu
- Son bir iki yılın enerji faturaları
Bu bilgiler olmadan yapılan cihaz önerisi tahminden öteye geçmez. İki seçeneği binanız için aynı hesapla karşılaştırmak isterseniz ücretsiz keşif talep edebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Isı pompası çok soğuk havada çalışır mı?
Çalışır, ancak dış sıcaklık düştükçe hem ısıtma kapasitesi hem de COP değeri azalır. Cihaz seçiminde bölgenin tasarım dış sıcaklığı ve üreticinin düşük sıcaklıktaki performans verileri dikkate alınmalıdır.
Mevcut radyatörlerle ısı pompası kullanılabilir mi?
Radyatörler binanın ısı ihtiyacını daha düşük su sıcaklığında karşılayabiliyorsa kullanılabilir. Yetersiz kalan odalarda radyatör büyütme veya yalıtım iyileştirmesi gerekebilir; bunu oda bazında yapılan hesap gösterir.
COP ile SCOP arasındaki fark nedir?
COP, belirli bir test koşulundaki anlık verimdir. SCOP ise ısıtma sezonu boyunca değişen hava koşullarını hesaba katan ortalama verimdir ve maliyet karşılaştırması için daha uygundur.
Yoğuşmalı kombi her tesisatta yoğuşma yapar mı?
Hayır. Yoğuşma, kombiye dönen suyun yeterince soğuk olmasına bağlıdır. Yüksek sıcaklıkta çalışan bir tesisatta kombi çalışmaya devam eder ama yoğuşma kazancının bir kısmı kaybolur.
Isı pompası ses yapar mı?
Dış ünitede fan ve kompresör sesi oluşur. Ses seviyesi modele göre değişir; ünitenin yatak odası pencerelerinden ve komşu sınırından uzak, titreşim yalıtımlı bir noktaya konması önerilir.